Konopie indyjskie lub marihuana towarzyszą ludzkości od ponad 10 000 lat, i znalazły niezliczone zastosowania tej rośliny, zarówno w celach rekreacyjnych, leczniczych, jak i przemysłowych. Pierwsze ślady marihuany znaleziono w Azji, więc nic dziwnego, że pierwsze pisemne wzmianki o marihuanie pochodzą właśnie z tego obszaru, zwłaszcza z Chin i Indii.
Chociaż pierwsze ślady używania konopi sięgają około dziesięciu tysięcy lat przed Chrystusem, pierwsza pisemna wzmianka o ich zastosowaniu leczniczym znajduje się dość później, około roku 2737 p.n.e. Mimo to nietrudno sobie wyobrazić, że terapeutyczne właściwości konopi zostały odkryte już wcześniej.
Pierwsze zastosowania lecznicze konopi
Jak wspomnieliśmy o terapeutycznym zastosowaniu konopi, wiemy, że były one już zawarte w farmakopei Shen Nunga, chińskiego cesarza i ojca medycyny chińskiej, który zebrał swoją wiedzę na temat leczniczych roślin w książce napisanej w 2737 rpne. Legenda głosi, że oprócz odkrycia leczniczych właściwości konopi, Shen Nung badał również właściwości żeń-szenia i efedryny. Pierwsza pisemna wzmianka o medycznym zastosowaniu konopi znajduje się również w Farmakopei Chińskiej, Rh-Ya, z 1500 roku p.n.e.
Od tego momentu znaleźliśmy szereg przypadków, w których roślina ta jest uznawana za skuteczny środek na wiele dolegliwości. Papirus Ebersa, datowany na około 1500 rpne i napisany przez Egipcjan, wspomina na przykład o właściwościach leczniczych marihuany, opisując, jak używać jej na czopkach w celu łagodzenia hemoroidów. W 1450 rpne w Księdze Wyjścia wymieniono świętą maść zrobioną z Kaneh-Bosem – słowa, które liczni i renomowani specjaliści zidentyfikowali jako konopie. Ale wracając do Egiptu, ślady pyłku konopi znaleziono również w grobowcu Ramzesa II, który zmarł w 1213 pne. Wiemy również, że Bhang był używany w Indiach od 1000 roku p.n.e., napój z mleka i marihuany używany jako środek znieczulający lub przeciwflegmatyczny.
Lecznicze zastosowanie konopi wkrótce rozprzestrzeniło się na zachód, pozostawiając wyraźne dowody na ten fakt: na Bliskim Wschodzie perski prorok Zoroaster (Zaratustra) napisał w VII wieku p.n.e. Zend-Avesta, tekst religijny pod silnym wpływem Wed, w którym Wspomniany jest Bhang, a konopie indyjskie są klasyfikowane jako najważniejsza spośród 10 000 roślin leczniczych w jednym z jej tomów, Venidad. Pierwsza szczegółowa pisemna praca wyjaśniająca właściwości konopi w Indiach pochodzi z 600 roku p.n.e., z traktatu o medycynie ajurwedyjskiej w Sushruta Samhita.
Około 500 lat pne konopie zostały wprowadzone w północnej Europie przez Scytów (prawdopodobnie potwierdzają to opowieści Herodota), a już w 200 pne znajdujemy w tekstach starożytnych Greków wzmianki o zaletach konopi w leczeniu wielu chorób.
Konopie lecznicze w naszych czasach
Rozwój konopi trwa od wieków, co pozwala nam znaleźć dziesiątki przykładów różnych zastosowań tej rośliny na wielu terytoriach i kulturach. W Chinach – które prawdopodobnie były kolebką marihuany – jest nadal używana w taki sam sposób, jak w ciągu ostatnich 3000 lat; w I roku AC kompendium receptur leczniczych (Pen Ts’ao Ching) zalecało go na ponad 100 chorób, natomiast w II wieku chiński chirurg Hua T’o stosował Ma-Yo jako środek znieczulający, mieszankę wina i żywicy konopnej .
W Europie konopie są również coraz częściej używane: około 400 roku po raz pierwszy wyhodowano je w Old Buckeham Mare w Anglii. W roku 500 w Konstantynopolitanie pojawił się pierwszy szkic botaniczny rośliny, a około roku 600 Niemcy, Frankowie i Wikingowie wytwarzali już papier z konopi.
Około roku 1000 używanie marihuany leczniczej w świecie arabskim było zarówno normalne dla niektórych osób, jak i kwestionowane przez innych. Ważne postacie, takie jak Ibn Sina (Avicenna), Omar Khayyám czy Rhazès, używały konopi indyjskich do leczenia wielu chorób i jest to również czas, w którym po raz pierwszy zastosowano haszysz, który jest wytwarzany przez oddzielenie gruczołów żywicznych marihuany od materiału roślinnego.
Pod koniec średniowiecza (XV w.) – i przez lata – konopie indyjskie były istotną częścią asortymentu lekarstw każdego godnego lekarza. Przyrodnik William Turner, uważany za pierwszego angielskiego botanika, docenia jego właściwości w wydanej w 1538 roku książce New Herbball. Niecałą dekadę później konopie wprowadzają do Chile i Peru Hiszpanie, a dopiero sto lat później (XVII w.) Brytyjczycy przywieźli marihuanę do Kanady i Wirginii.
Marihuana lecznicza w epoce nowożytnej
W XIX wieku obserwujemy największą ekspansję marihuany leczniczej na Zachodzie, szczególnie dzięki wkładowi szkockiego wojskowego dr. W. B. O’Shaunghnessy’ego, który po powrocie ze służby w Indiach (1841-42) przedstawił terapeutyczne właściwości na masową skalę w medycynie; w ciągu następnych 50 lat setki artykułów na temat tych nieruchomości zostało napisanych przez wielu ekspertów. W rzeczywistości, według osobistego lekarza królowej Wiktorii, Sir Russella Reynoldsa, często używała go do łagodzenia bólu menstruacyjnego. Do tego momentu metodą spożywania wciąż było spożywanie, ale to właśnie w tym czasie powstały pierwsze nalewki i ekstrakty. W 1845 r. psychiatra i „wynalazca” nowoczesnej psychofarmakologii Jacques-Joseph Le Moreau de Tours (członek renomowanego Club des Hashischins) przedstawił dokumenty potwierdzające fizyczne i psychiczne korzyści marihuany.
Pod koniec XIX wieku konopie zyskały popularność w amerykańskich i europejskich farmakopeach jako skuteczny lek na dziesiątki chorób i były regularnie stosowane w wielu zastosowaniach. Lekarze przepisują go bez problemu, a różne opatentowane ekstrakty są dostępne w każdej aptece lub aptece.
W XX wieku konopie zostały poddane jednemu z najważniejszych i niesprawiedliwych prześladowań, jakie kiedykolwiek przeprowadzono przeciwko roślinie. Po części dzięki wysiłkom potentata medialnego Randolpha Hearsta – a także prośbom różnych krajów przed Ligą Narodów, takich jak Republika Południowej Afryki czy Egipt – konopie indyjskie są stopniowo zakazane w kilku amerykańskich stanach (Kalifornia w 1915 r., Teksas w 1919…) i krajów europejskich (Anglia w 1925). W 1941 roku marihuana definitywnie wypada z amerykańskiej farmakopei.
Od tego momentu liczba aresztowanych i skazanych za uprawę i sprzedaż konopi gwałtownie wzrosła wszędzie tam, gdzie zostały one zakazane, a setki jej zastosowań wydaje się być przez większość „zapomniane”, po części dzięki groteskowym i absurdalnym kampaniom propagandowym opracowanym przez rządy i instytucje. Na szczęście różni specjaliści kontynuowali swoje badania nad konopiami, tacy jak profesor Raphael Mechoulam i Y. Gaoni (którym udało się wyizolować i zsyntetyzować tetrahydrokannabinol Delta 9 – THC – w 1964 roku), dr Lester Grinspoon lub, ostatnio, między innymi David Nutt.
W dużej mierze dzięki ich wysiłkom marihuana medyczna przeżywa powrót, który był nie do pomyślenia jeszcze 30 lat temu, a tysiące pacjentów mogą wreszcie legalnie używać jej w celu złagodzenia swoich dolegliwości w kilku krajach i wielu stanach USA. Miejmy nadzieję, że ta zielona fala będzie dalej niepowstrzymany marsz i wkrótce coraz więcej pacjentów będzie mogło wybierać lek, którym chcą leczyć swoje problemy zdrowotne bez obawy przed ściganiem przez prawo.
